Herstellen je nieren als je stopt met drinken?
Als je stopt met drinken, krijgen je nieren de kans om deels te herstellen. Je vochtbalans kan zich binnen een dag al herstellen. Je bloeddruk kan in de weken daarna dalen. En ook de nierbuisjes, die belangrijke stoffen uit je urine terughalen naar je bloed, kunnen zich herstellen.
Niet alles komt terug. Nierfilters die door langdurige schade littekenweefsel hebben, groeien niet opnieuw aan. Maar stoppen met alcohol haalt wel een belangrijke belasting weg. Daarmee voorkom je ergere schade en bescherm je wat nog wel goed is.
Het eerste wat herstelt is je vochtbalans. Je nieren regelen hoeveel water je lichaam vasthoudt en hoeveel je uitplast. Alcohol verstoort dat systeem.
Normaal maakt je hypofyse ADH aan: het antidiuretische hormoon. Dat hormoon geeft je nieren het signaal om water vast te houden. Alcohol remt tijdelijk de afgifte van ADH. Daardoor blijven de waterkanaaltjes in je nieren gesloten en plas je meer vocht uit dan de bedoeling is. Daarom moet je zo vaak plassen als je alcohol drinkt. En dat is ook waarom je uitdroogt van te veel drinken, en wat je nadorst verklaart.
Als je stopt met drinken, verdwijnt die verstoring. Je nieren kunnen water weer normaal reguleren. Dat merk je vaak vrij snel: je hoeft minder vaak 's nachts naar het toilet en je wordt niet meer wakker met een droge mond.
Het extra drinken van een glas water komt dus niet uit de lucht vallen en is niet om minder dronken te worden; het is om je nieren te beschermen.
(De officiële term voor onder invloed zijn is intoxicated, ofwel vergiftigd. Je bent gewoon vergiftigd en daarom moet je kotsen of word je duizelig. Niks dronken of aangeschoten, niks grappigs, gewoon vergiftigd).
Ook je bloeddruk daalt als je stopt, en hoe meer je dronk, hoe groter de mogelijke daling. Een analyse van 36 studies liet zien dat mensen die zes of meer glazen alcohol per dag dronken en hun consumptie halveerden, gemiddeld een daling van 5,5 mmHg in hun bovendruk zagen. Bij mensen die twee glazen of minder per dag dronken, was het effect niet meetbaar.
Je nieren bevatten miljoenen kleine filters die voortdurend je bloed onder druk verwerken. De druk moet hoog genoeg zijn om te kunnen filteren, maar langdurig een te hoge bloeddruk beschadigt de kwetsbare bloedvaatjes en filterstructuren. Elke verlaging van een te hoge bloeddruk vermindert die belasting. Je voorkomt daarmee niet automatisch nierschade, maar je geeft de filters die nog goed functioneren wel betere omstandigheden.
Na een week of vier herstellen ook de nierbuisjes. Achter elk nierfilter zit een lang buisje: de tubulus. De cellen in de wand halen stoffen die je lichaam nodig heeft uit de voorurine terug naar je bloed, zoals zouten, fosfaat, magnesium, glucose en aminozuren. Dat kost energie. De cellen in deze buisjes bevatten daarom veel mitochondriën, de energiecentrales van je cellen. En juist die energiehuishouding kan door alcohol verstoord raken.
In 1993 onderzochten Italiaanse artsen 61 zware drinkers zonder ernstige leverziekte. Bij een groot deel van hen verloren de nierbuisjes onnodig veel fosfaat, magnesium, calcium en aminozuren, die via de urine uit het lichaam verdwenen. Na vier weken zonder alcohol was dat verlies verdwenen. Hun nierfilters zelf werkten al die tijd normaal. Het probleem zat in de buisjes erachter, en dat bleek omkeerbaar.
Ook een acute verstoring van de nierfunctie na een zware drinkpartij kan weer herstellen. Maar wanneer zulke belasting zich blijft herhalen, neemt de kans op blijvende schade toe.
Niet alle nierschade is omkeerbaar. Wanneer nierfilters door langdurige hoge bloeddruk of andere beschadigingen zijn verlittekend, groeien ze niet opnieuw aan. De Nierstichting is daar duidelijk over: chronische nierschade is blijvend.
Je hebt ongeveer een miljoen nierfilters per nier. Je lichaam heeft een behoorlijke reserve en je kunt zelfs met een flink aantal minder goed functionerende filters nog prima leven. Dat betekent niet dat je die reserve onbeperkt kunt aanspreken.
Stoppen met alcohol verlaagt een risicofactor en geeft de overgebleven filters een betere kans om hun werk te blijven doen.
Of je nieren herstellen, kun je laten controleren bij je huisarts. Met een bloedonderzoek wordt je eGFR bepaald, een schatting van hoeveel bloed je nieren per minuut kunnen filteren. Met een urinemonster kan worden onderzocht of er albumine, een eiwit, door de nierfilters lekt. Samen geven die waarden een beeld van hoe je nieren functioneren.
Eén meting vertelt niet het hele verhaal. Laat je de waarden na een paar maanden zonder alcohol opnieuw controleren, dan zie je of er iets veranderd is. Op je gevoel kun je hier niet varen: je nieren kunnen behoorlijk beschadigd zijn zonder dat je er iets van merkt.
Wil je weten hoe de rest van je lichaam herstelt, per uur, per dag en per maand? Lees dan: Hoe herstellen je cellen zich na alcoholgebruik?
Wat alcohol überhaupt met je nieren doet, lees je in Is alcohol slecht voor je nieren?
Bronnen
Vind je deze blog interessant en wil je grip op je alcoholgebruik?
In de cursus Be Grip op alcohol leg ik uit welke weg alcohol in je lichaam aflegt en waardoor het zo lastig is om je drinkroutines te veranderen. Hier leer je herkennen wat een trigger of een craving is en wat deze seintjes betekenen. Je krijgt een gereedschapskist vol tools waarmee je zelf leert wat voor jou werkt. Niet drinken is het makkelijkste deel. Niet meer willen drinken omdat je begrijpt wat er in je brein afspeelt, maakt het een overtuiging.
Als je een accuschroefmachine hebt, sla de schroeven niet meer met een hamer in de muur.
Hoe werkt het?
Dagelijks ontvang je een mail met een link naar de cursus. Bij de blog zit een module met uitleg, een vraag en iets om over na te denken, zodat je direct kunt toepassen wat je hebt geleerd. Je kunt op ieder moment starten. En je mag zo vaak opnieuw beginnen als je wil. De cursus is alleen voor jou en er is geen groepsprogramma. Als je met anderen wilt praten of vragen hebt, kan dat in een privécommunity. Je kunt zelf je gegevens beheren zodat je anoniem bent als je dat wenst.
In dertig dagen leg je de basis om vol vertrouwen een alcoholvrije toekomst op te bouwen.
Be Grip op alcohol
Klik hieronder om meteen te beginnen.
Of blijf je met de hamer op een schroef slaan?
Opmerkingen